Bệnh viêm manh tràng là gì? Triệu chứng, điều trị hiệu quả

Viêm manh tràng là một bệnh lý đường ruột mãn tính, khó điều trị, bệnh rất dễ gây biến chứng tắc hoặc thủng ruột, nặng nhất là ung thư đại tràng. Vì vậy, khi thấy triệu chứng bệnh, người bệnh cần chủ động thăm khám và điều trị sớm.

Viêm manh tràng (bệnh Crohn) để lại những hậu quả nặng về sức khỏe. Vậy bệnh Crohn là gì, cách phát hiện bệnh ra sao, phòng tránh bệnh bằng cách nào, chúng ta cùng tìm hiểu ngay dưới đây.

Viêm manh tràng là bệnh gì?

Manh tràng là bộ phận có rất nhiều đóng góp ở trong hệ tiêu hóa, tuy nhiên lại không được thường xuyên đề cập đến những bộ phận khác, cho nên các bệnh về manh tràng, điển hình như viêm manh tràng cũng không được biết tới rộng rãi.

Bệnh viêm manh tràng trong nền y học còn hay gọi với tên khác là bệnh Crohn, bệnh này thường hay xảy ra tại vị trí ruột già và ruột non. Căn bệnh này khác hoàn toàn với viêm loét đại tràng và viêm trực tràng, không gây viêm nhiễm lở loét ở ngay trên bề mặt mà gây viêm loét ở tận sâu trong ruột non và ruột già.

Viêm manh tràng (bệnh Crohn) và viêm đại tràng

Viêm manh tràng được xếp vào bảng danh sách những loại bệnh có khả năng di truyền, dễ gặp ở mọi lứa tuổi cũng như các giới tính khác nhau. Cụ thể, những người đã mắc phải viêm đại tràng rồi thì đều có nguy cơ mắc lại bệnh viêm manh tràng. Hoặc trong gia đình có người thân mắc viêm manh tràng thì đều có nguy cơ mắc căn bệnh này nhiều hơn so với người bình thường khác. Không những thế, nếu trong gia đình là anh, chị, em thì đều có nguy cơ bị lây nhiễm tăng cao người bình thường gấp 30 lần.

XEM THÊM:

Manh tràng là gì và nằm ở đâu?

Ruột già được cấu thành nên từ 3 bộ phận chính là: Trực tràng, manh tràng và kết tràng. Và trong đó có manh tràng được biết đến là một đoạn ngắn nhất với chiều dài khoảng 6cm cùng với chiều rộng tới 7 cm. Manh tràng được coi là một phần của trực tràng và là đoạn tiếp xúc giữa ruột non và trực tràng.

Manh tràng nằm tại hố chậu phải. Khi xem kĩ manh tràng sẽ thấy có hình tam giác đi kèm cùng các dây chằng bẹn. Ở phần đầu của manh tràng là một đoạn ruột dài tới 10cm được gọi là ruột thừa. Bên trong ruột thừa sẽ chứa những tế bào lymphoB và lymphoT. Đây đều là những tế bào quan trọng giúp tiêu diệt những tế bào lạ có hại đối với cơ thể con người, đặc biệt là loại vi khuẩn shigella, một trong các tác nhân gây hại viêm đường ruột.

Ở đằng sau của manh tràng tựa trên cơ chậu ( dây thần kinh đùi phía ngoài nằm xen giữa manh tràng và cơ chậu ) và cơ thắt lưng lớn ở bên phải, được ngăn cách 2 cơ bởi mạc và phúc mạc. Đằng sau manh tràng là ngách sau của manh tràng, tại nơi ruột thừa thường nằm.

Ở phía trước của manh tràng tiếp xúc với thành bụng trước, nhưng có nhiều mạc nối lớn cùng với quai ruột non có thể xen ở giữa. Manh tràng thường được phúc mạc phủ và được nối cùng hố chậu bởi mô liên kết không vững chắc. Có thể có từ 2 hoặc nhiều nếp phúc mạc nối với mặt sau của nó và phúc mạc thành.

Dấu hiệu nhận biết viêm manh tràng

Các dấu hiệu ban đầu của bệnh thường khó phát hiện và dễ nhầm lẫn với các bệnh lý về đường tiêu hóa khác. Sau đó, các triệu chứng của bệnh xuất hiện một cách đột ngột nên phần lớn người bệnh tới viện khám khi đã ở giai đoạn tiến triển. Các dấu hiệu củ viêm manh tràng như:

Viêm manh tràng cấp tính

Các triệu chứng của bệnh có biểu hiện khá giống với bệnh đau ruột thừa cấp:

  • Ăn uống không ngon miệng, chán ăn
  • Thường bị đổ mồ hôi trộm vào mỗi đêm
  • Cảm thấy buồn nôn, người khó chịu
  • Đau bụng tăng lên sau bữa ăn, đi cầu xong thì cơn đau giảm xuống
  • Chướng bụng, đầy hơi, ăn uống không tiêu, ấn vào bụng cảm thấy đau
  • Đi ngoài phân lỏng, phân rắn, phân nát không thành khuôn, có lẫn máu trong phân
  • Sốt cao kéo dài lên tới 30 – 40 độ C, sốt kèm theo tình trạng đau bụng ở khu vực hố chậu phải

Bên cạnh đó, khi bị bệnh Crohn, khi day ấn sẽ có cảm giác đau tức dễ khiến nhầm tưởng sang triệu chứng của đầy hơi, chướng khí. Sự khác nhau của 2 chứng bệnh này là: Khi bị chướng khí thì dấu hiệu đau tức đó có thể dịch chuyển vị trí. Còn đau tức trong trường hợp bệnh Crohn chỉ một vùng nhất định.

Viêm manh tràng mãn tính

Khi bệnh chuyển sang giai đoạn mãn tính các triệu chứng củ bệnh rõ rệt và cường độ nhiều hơn. Các triệu chứng của bệnh ở giai đoạn này có thể biến mất một thời gian khi người bệnh sử dụng các loại thuốc giảm đau hoặc điều chỉnh chế độ ăn uống và nghỉ ngơi nhưng sau đó lại tái phát lại bệnh.

Các triệu chứng của viêm manh tràng rất dễ nhầm lẫn với các bệnh lý khác nên để biết chính xác bệnh người bệnh nên đến trung tâm y tế để thăm khám và thực hiện các xét nghiệm chẩn đoán bệnh.

Viêm manh tràng có nguy hiểm không?

Viêm manh tràng không những gây ra các triệu chứng khó chịu cho cơ thể khiến người bệnh mệt mỏi, chán ăn, giảm cân và mất ngủ. Nếu bệnh kéo dài mà không có biện pháp điều trị phù hợp có thể dẫn tới trầm cảm, thiếu máu, giảm trí nhớ. Bên cạnh đó, người bện phải đối mặt với những biến chứng gây nguy hiểm tới sức khỏe:

  • Tắc ruột: Thành ruột có các mô để thẩm thấu chất dinh dưỡng đi nuôi cơ thể. Khi những vết loét xuất hiện sẽ tạo ra các vết sẹo làm giảm các mô mềm, ruột có phần hẹp hơn gây ra tình trạng co bóp kém. Các thức ăn không thể đi qua dẫn tới tình trạng tắc ruột.
  • Thủng ruột gây xuất huyết ruột: Khi các vết viêm loét của bệnh bệnh Crohn phát triển mạnh, chúng lan rộng hơn và ăn sâu hơn ra thành manh tràng. Theo thời gian và các yếu tố tác động, manh tràng sẽ bị bào mòn dẫn tới bị thủng. Tình trạng chảy máu xuất hiện, các vi khuẩn có hại có thể từ ngoài ổ bụng đi vào trong ruột. Hệ tiêu hóa bị ảnh hưởng xấu từ tình trạng này.
  • Ung thư đại tràng: Nhiều nghiên cứu của các chuyên gia chỉ ra rằng người viêm manh tràng lâu năm nếu không được điều trị kịp thời gia tăng nguy cơ ung thư đại tràng và trực tràng.bệnh. Khi bệnh đã biến chứng thành ung thư đại tràng thì người bệnh sẽ có những biểu hiện như bị đau quặn bụng hay mót rặn, đại tiện ra phân có màu đen và có máu kèm theo. Ở giai đoạn muộn của ung thư người bệnh bị sút cân nhanh, thiếu máu trầm trọng, khối u lớn thậm chí gây tắc ruột.

Chẩn đoán viêm manh tràng như thế nào?

Một số phương pháp dưới đây giúp bác sĩ chẩn đoán viêm manh tràng như nội soi, chụp X-quang, siêu âm, chụp CT…

  • Chụp X-quang: Người bệnh được nhân viên y tế cho uống thuốc cản quang trước khi thực hiện. Trước khi chụp, người bệnh nên nhịn ăn khoảng 8 tiếng và không nên ăn các thực phẩm có màu do có thể ảnh hưởng tới kết quả phim chụp.
  • Nội soi: Phương pháp này được sử dụng khá phổ biến hiện nay. Bác sĩ sử dụng ống nhỏ, đầu có gắn bộ phân thu hình ảnh nhỏ luồn qua miệng, thực quản, dạ dày và xuống ruột non, manh tràng…Dựa vào kết quả hình ảnh truyền từ máy về bác sĩ quan sát được các vết tổn thương, viêm loét niêm mạc manh tràng.
  • Siêu âm hay chụp CT: Bác sĩ có thể dùng phương pháp siêu âm hoặc chụp T để quan sát rõ các vết viêm loét tại manh tràng.

Viêm manh tràng phải làm sao?

Khi phát hiện được tình trạng viêm, cần có biện pháp điều trị sớm và dứt điểm. Bên cạnh đó, người bệnh cần có chế độ ăn uống hợp lý: “ăn đúng, kiêng đủ”. Vì bệnh xảy ra ảnh hưởng trực tiếp đến vấn đề tiêu hoá nên chế độ ăn uống quyết định rất lớn đến tình trạng viêm nhiễm ở manh tràng. Bởi manh tràng có chức năng quan trọng trong việc chuyển hóa các thành phần dinh dưỡng chưa được hấp thụ ở ruột non.

Điều trị viêm manh tràng như thế nào?

Điều trị nội khoa

Viêm manh tràng tuy là căn bệnh nguy hiểm nhưng không phải là không có khả năng điều trị. Người bệnh được các bác sĩ chỉ định thuốc làm giảm các triệu chứng của bệnh và ngăn ngừa bệnh tiến triển xấu hơn. Các thuốc sử dụng như thuốc giảm đau, kháng viêm, thuốc kháng sinh, thuốc chống tiêu chảy…

Một số loại thuốc thường dùng là:

  • Thuốc cầm tiêu chảy: Có tác dụng giảm nhanh các triệu chứng tiêu chảy và giảm nguy cơ mất nước do tiêu chảy. Các loại thuốc thường dùng như Diphenoxylate, Loperamid và Cholestyramin. Ngoài các loại thuốc này, bệnh nhân cần bổ sung thêm Oresol nếu tiêu chảy gây rối loạn nước điện giải.
  • Thuốc chống viêm: có thể sử dụng thuốc chống viêm nhóm Corticosteroid có tác dụng giảm viêm ở niêm mạc dạ dày. Tuy nhiên, nhóm thuốc này gây ra nhiều tác dụng phụ nên người bệnh không được sử dụng loại thuốc này lâu dài. Thông thường chỉ sử dụng khoảng 3-4 tháng để cải thiện các triệu chứng.
  • Thuốc kháng sinh: Giúp điều trị viêm manh tràng do vi khuẩn gây nên đồng thời ngăn ngừa các nhiễm trùng liên quan. Kháng sinh hay dùng là Metronidazol và Ciprofloxacin

Ngoài ra người bệnh cũng được yêu cầu dành nhiều thời gian nghỉ ngơi và tuân thủ một số lưu ý sau đây:

  • Trong việc ăn uống nên ưu tiên dùng các thực phẩm giàu tinh bột và nhiều đạm, ăn nhiều rau xanh và trái cây tươi để giúp bổ sung sinh tố vào cơ thể
  • Không sử dụng những chất kích thích và có cồn như: Bia, rượu, cà phê, chè, thuốc lá …
  • Hạn chế ăn các loại thịt mỡ hay những đồ chiên xào

Điều trị ngoại khoa

Phương pháp phẫu thuật sẽ được can thiệp khi người bệnh không đáp ứng điều trị bằng thuốc hoặc gặp những biến chứng nghiêm trọng. Tùy thuộc vào mức độ bệnh, độ tuổi cũng như điều kiện kinh tế của mỗi người bệnh để đề nghị phương pháp phẫu thuật phù hợp. Thông thường, nhân viên y tế sử dụng kỹ thuật mổ nội soi hoặc mổ hở để lấy phần manh tràng bị viêm ra khỏi cơ thể.

Viêm manh tràng cần được điều trị ngay từ khi xuất hiện dấu hiệu của bệnh nhằm tránh bệnh chuyển nặng và biến chứng. Ngoài ra, cần dự phòng tái phát, người bệnh cần có lối sống tích cực hơn, có chế độ dinh dưỡng khoa học và tiến hành thăm khám, tầm soát ung thư định kỳ nếu gia đình có người mắc viêm manh tràng.

Chế độ ăn uống cho người bệnh viêm manh tràng

Viêm manh tràng nên ăn gì?

  • Thực hiện ăn chín uống sôi
  • Thức ăn được chế biến ở dạng hấp, luộc để giúp tiêu hóa dễ dàng hơn
  • Khi bị tiêu chảy bổ sung thêm các thực phẩm có chứa cellulose hòa tan như rau củ quả xanh, khoai lang, đậu đen,…
  • Bổ sung các thực phẩm giàu đạm như thịt, cá, sữa không chứa lactose…Thịt nạc bạn có thể xay ra giúp dễ tiêu hóa hơn
  • Chế độ ăn uống cần được chú trọng vì nếu ăn uống không hợp lý có thể dẫn tới viêm loét ngày càng nặng hơn. Tuy nhiên, vẫn cần đảm bảo cung cấp đủ chất dinh dưỡng cho cơ thể.

Viêm manh tràng nên kiêng gì?

  • Không nên ăn thực phẩm còn sống như rau sống, gỏi cá, tiết canh…vì trong thực phẩm này có thể chứa lượng vi khuẩn hoặc ký sinh trùng có thể gây nặng hơn tình trạng viêm loét.
  • Chất xơ không hòa tan, đồ ăn cứng như ngô, măng…không nên ăn vì chúng có thể gây cọ xát vào thành ruột và khiến tình trạng viêm loét ngày thêm trầm trọng.
  • Các chất kích thích gây hại cho đường ruột như rượu bia, cà phê, thuốc lá, đồ uống có gas…không nên dùng

Bài viết liên quan bệnh viêm đại tràng

Xem thêm: Viêm đại tràng là gì?, Nguyên nhân, Triệu chứng và cách điều trị hiệu quả

Xem thêm: Viêm đại tràng mãn tính chữa được không? Có nguy hiểm không?

Xem thêm: Viêm đại tràng cấp tính là gì? Triệu chứng và cách điều trị

Xem thêm: Viêm đại tràng co thắt, Triệu chứng nguyên nhân và phòng ngừa

Xem thêm: 10 Cách chữa viêm đại tràng tại nhà giúp giảm đau mau khỏi

Xem thêm: Viêm loét đại tràng, Triệu chứng Nguyên nhân, Phương pháp điều trị

Xem thêm: Chữa viêm đại tràng bằng lá mơ lông có hiệu quả không?

Xem thêm: Mẹo chữa viêm đại tràng bằng vừng đen tại nhà Hướng dẫn A-Z

Xem thêm: Viêm loét đại tràng nên ăn gì? kiêng gì?, thực phẩm nên ăn

Xem thêm: Top10 bài thuốc chữa viêm đại tràng co thắt tại nhà theo dân gian